Avrupa Birliği, enerji altyapısında kullanılan elektrik çeliği ve bu ürünlerden elde edilen bazı bileşenlerin ithalatına yönelik geçici koruma önlemlerini devreye alıyor. 25 Eylül’de başlayacak uygulama kapsamında Türkiye’ye özel kota belirlenirken, belirlenen seviyelerin altında kalan ithalat için ek vergi uygulanacak.
22 Eylül 2026, 12:14
Avrupa Komisyonu’nun 18 Eylül’de yayımladığı düzenleme, özellikle güç transformatörleri ve endüktörlerde kullanılan tane yönlendirilmiş elektrik çeliği, laminasyon ve çekirdekleri kapsıyor. Önlemler, Türkiye’den yapılan tüm çelik ithalatını içermiyor.
Geçici düzenlemenin 155 gün yürürlükte kalması ve mevcut takvime göre 26 Şubat 2027’de sona ermesi planlanıyor.
Türkiye’ye 14 bin 161 tonluk kota
Yeni sistemde Türkiye için, transformatör ve endüktörlerde kullanılan laminasyon ve çekirdeklerde 26 Şubat 2027’ye kadar geçerli olmak üzere 14 bin 161,55 tonluk tarife kotası oluşturuldu.
Aynı ürün grubunda Çin’e 4 bin 241 ton, Birleşik Arap Emirlikleri’ne ise yaklaşık 2 bin 705 tonluk kota tanındı.
Kotalar, “ilk gelen ilk yararlanır” yöntemiyle uygulanacak. Bu nedenle AB pazarına ihracat yapan şirketler açısından sevkiyatların zamanlaması önem kazanacak.
Avrupa Komisyonu verilerine göre Türkiye’nin inceleme kapsamındaki ürünlerin AB ithalatındaki payı 2021’de yüzde 16 iken 2025’te yüzde 13’e indi. Türkiye buna rağmen Çin ve Japonya’nın ardından önemli tedarikçiler arasında yer aldı.
Düşük fiyatlı ithalata ek vergi
Düzenlemenin bir diğer ayağını ürün bazında belirlenen fiyat eşikleri oluşturuyor.
Transformatör laminasyonlarında ton başına fiyat eşiği kota dahilindeki ithalat için 4 bin euro, kota aşıldıktan sonra ise 4 bin 550 euro olarak belirlendi. Çelik çekirdeklerde eşikler sırasıyla 5 bin euro ve 5 bin 600 euro olacak.
AB sınırındaki net ithalat fiyatının bu seviyelerin altında kalması halinde eşik ile gerçek fiyat arasındaki fark geçici koruma vergisi olarak tahsil edilecek. Fiyatın belirlenen seviyeye ulaşması veya bunu aşması durumunda ise söz konusu ek vergi uygulanmayacak.
Bu nedenle Türkiye’ye tanınan kota henüz tükenmemiş olsa dahi düşük fiyatla yapılan ihracat ek maliyetle karşılaşabilecek. Kotanın dolmasının ardından daha yüksek fiyat eşiğinin uygulanması ise ihracat maliyetlerini artırabilecek.
Transformatörlerin içine monte edilen çekirdekler için ise ayrı bir mekanizma oluşturuldu. Bu ürünlerde kota uygulanmayacak ancak çekirdeğin ağırlığı üzerinden ton başına 1.140 euro geçici koruma vergisi alınacak.
AB’nin elektrik çeliği ithalatı dört yılda yüzde 120 arttı
Avrupa Komisyonu verileri, düzenlemenin arkasındaki temel nedenlerden birinin ithalattaki hızlı yükseliş olduğunu gösteriyor.
Elektrik çeliği, laminasyon ve çekirdeklerin AB’ye toplam ithalatı 2021’de yaklaşık 135 bin ton seviyesindeyken 2025’te 297 bin tonu aştı. Böylece dört yıllık dönemde ithalat yüzde 120’den fazla arttı.
İthalattaki artış 2024’te yüzde 23, 2025’te ise yüzde 33 olarak kaydedildi.
2025 verilerine göre Çin, AB’nin toplam ithalatında yüzde 53 ile en büyük paya sahip ülke oldu. Japonya yüzde 20, Türkiye ise yüzde 13 pay aldı.
Komisyon, küresel çelik sektöründeki kapasite fazlası, farklı ülkelerde artan ticaret kısıtlamaları ve ihracatın Avrupa pazarına yönelmesini ithalattaki yükselişin başlıca nedenleri arasında gösteriyor.
Enerji dönüşümü talebi artırıyor
Elektrik çeliği, enerji kayıplarını azaltmak amacıyla kullanılan transformatörlerin temel girdileri arasında bulunuyor. Yenilenebilir enerji yatırımlarının artması, elektrik şebekelerinin yenilenmesi ve veri merkezlerinin yaygınlaşmasıyla bu ürünlere yönelik talebin önümüzdeki dönemde yükselmesi bekleniyor.
Türkiye’den AB’ye ihracat yapan şirketler açısından 25 Eylül itibarıyla iki unsur öne çıkacak: Türkiye’ye tahsis edilen 14 bin 161,55 tonluk kota ve ürün bazında belirlenen minimum fiyat seviyeleri.
Geçici önlemin uygulanmaya başlamasının ardından Avrupa Komisyonu soruşturmasını sürdürecek. Kalıcı bir koruma önlemi getirilmesi için ise AB üyesi ülkelerin gerekli çoğunlukla düzenlemeyi desteklemesi gerekecek.
Kaynak: https://www.forbes.com.tr/rss
The post AB’den Türkiye’den elektrik çeliği ithalatına kota ve fiyat eşiği first appeared on kilis-egitim.com.tr.
